Ostatnie lata zmieniły sposób komunikacji w sieci, gdzie funkcjonuje ponad 3 mld ludzi, z czego 2 mld korzysta z różnego rodzaju mediów społecznościowych. Dzięki sieci ludzie uzyskają dostęp do oceanu informacji, ogromu rozrywki, wiedzy, edukacji i niezmierzonych zasobów kulturowych. Z jednej strony wszyscy jesteśmy konsumentami informacji (głównie w warstwie sieci społecznościowych), a z drugiej strony aktywnie generujemy treści. Każdy z nas może mieć wyraźny, medialny głos w sieci. Staje się medium, przekaźnikiem i twórcą informacji. Zjawisko agregowania treści zmienia sposób uczestnictwa ludzi w kulturze.

Oczywiście informacje o kulturze krążą w sieci równolegle do wszystkich innych. I ten fakt stanowi największe wyzwanie. Czy aktualnie, planując wydarzenia lub projekty kulturalne można tego nie komunikować w mediach społecznościowych? Poszczególne media skupiają różne grupy publiczności, ale cel jest wciąż ten sam. Promocja wydarzenia kultury, wzmacnianie wizerunku organizatora oraz moderowanie przestrzeni otwartej komunikacji dla zainteresowanych kulturą.

Kluczowe trendy

Aktualny internet zdominowany jest przez komunikację graficzną i wideo. Sieć naszych czasów to spersonalizowana i nieprzerwana komunikacja wizualna. Badacze kultury cyfrowej jak np. Mirosław Filiciak podkreślają ważną rolę nowych zjawisk, takich jak: Digital storytelling – tworzenie narracji czy Data journalism – dziennikarstwo opierającego się na pozyskiwaniu informacji poprzez analizę dostępnych danych. Dzięki temu sieć rozszerza znacznie przestrzeń publiczną, w której treści związane z kulturą stanowią jej istotną część.

Internet staje się zdominowany przez filmy i relacje wideo na żywo. Rozmawiamy poprzez wideo połączenia, oglądamy materiały filmowe ze wszystkich możliwych zdarzeń w życiu, coraz częściej na żywo. Cykliczne programy z Youtube zastępują telewizję. W tym nurcie obecna jest także kultura. Niemal wszystkie większe wydarzenia komunikowane są poprzez wideo, a sieć pełna jest filmowych i fotograficznych relacji. Analiza i użycie tych materiałów jest bardzo często istotnym elementem animacji i promocji kultury.

A co oznacza dla kultury mobilny internet? Aktualnie osobistym centrum cyfrowego życia jest smartfon z dostępem do sieci. Warto zauważyć, że telefon stał się urządzeniem, które należy klasyfikować jako PC tj. personal computer. Co więcej, rozmowy głosowe czy wiadomości SMS są aktualnie marginalnymi funkcjami urządzenia. Korzystamy głównie z aparatu fotograficznego oraz kamery wideo (także nadając na żywo, tj. live stream), a zgromadzone obrazy przekazujemy do ekosystemu aplikacji – serwisów społecznościowych, których bazy działają w chmurze obliczeniowej. Odbiorca na stałe wpięty w równoległą internetową rzeczywistość przeżywa kulturę nieco inaczej. Muzeum to dla niego przestrzeń fotografii mobilnej, a koncert to źródło unikalnych (dla grupy znajomych) filmów.

Potrzeba strategii

Jak prowadzić komunikację online dla wydarzeń, projektów czy organizacji kultury? Warto pamiętać, że punktem wyjścia musi być misja instytucji i merytoryczny przekaz, który będzie podstawą i celem. W oczywisty sposób działania online muszą harmonijnie łączyć się z działaniami offline (np. marketingiem outdoor). Spoiwem powinna być m.in. spójna identyfikacja wizualna, która uwzględnia specyfikę poszczególnych kanałów i mediów internetowych.

7 elementów strategicznego (i spokojnego) prowadzenia komunikacji online

  1. Analiza sytuacji wyjściowej
    Zbadaj popularność organizacji oraz całej dziedziny kultury, poznaj specyfikę miasta, regionu. Naturalnym elementem takiej analizy są dotychczasowe działania instytucji. Niezbędne jest zgromadzenie informacji o tym, co się dzieje w branży. Wiedza o aktualiach i trendach internetu również bardzo Ci pomoże.
  2. Idea i tematy
    Strategia wymaga, aby operacyjnie przetłumaczyć misję instytucji i zbudować listę aktualnych tematów. To one zdefiniują Twoje codzienne treści w social media.
  3. Publiczność – ludzie, dla których to robisz.
    Pomyśl o swojej publiczności poprzez pryzmat person. Nie wystarczy nakreślić oczywiste grupy odbiorców. Są one anonimowe i z pewnością zbyt nieprecyzyjne. Tworząc personę (fikcyjną postać, typowego przedstawiciela analizowanej grupy) zaczniesz redagować skuteczniejsze i bardziej autentyczne treści, które wykorzystasz w odpowiednich kanałach internetowych.
  4. Struktura kampanii i jej cele
    Zbudowanie dobrego planu działania wymaga zdefiniowania listy celów. Koniecznie je sprecyzuj. Wykorzystaj sprawdzoną metodę SMART. Dzięki temu cel będzie prosty i oczywisty dla organizacji (Simple) oraz wymierny, przez ustalenie dostępnej i precyzyjnej skali pomiaru (Measure). Cel musi być osiągalny (Achievable), istotny i związany z projektem (Relevant). Wreszcie, powinien mieć swoje ramy czasowe. Sama strategia to zestaw działań do wykonania w czasie (Timely defined).
  5. Ekosystem komunikacji online i format treści
    Kiedy wiesz co i komu chcesz komunikować, możesz rozpocząć tworzenie ekosystemu komunikacji online. W oczywisty sposób w centrum informacyjnym Twojej organizacji jest serwis www. Pomyśl jaką rolę pełni newsletter. Być może odpowiednim rozwiązaniem będzie blog, na którym będziesz publikować treści o charakterze content marketingu (dostarczanie atrakcyjnych, użytecznych dla odbiorcy materiałów, artykułów, itp.). Blog to także solidny sposób kreowania wizerunku przez spójną narrację o organizacji i artystach.Aktualne popularność mediów społecznościowych powoduje, że musisz prowadzić oficjalną stronę na Facebooku i kanał na Youtube. Nie sposób pominąć mody na Instagrama i unikalnej specyfiki Twittera. A może Twoja działalność merytoryczna znajdzie swoje odzwierciedlenia w Pinterest czy Tumblr?
  6. Realizacja w harmonogramie
    Plan działania w social media powinien opierać się o kalendarz. Warto zarządzać treściami tworząc je do przodu. Taki plan powinien zawierać również budżet oraz jego dostępność w czasie. Prowadzenie kampanii w sieci to stały monitoring, ale również ciągła modyfikacja tworzonych treści. Warto pamiętać, że komunikacja w sieci w przypadku organizacji kultury to bardzo często obsługa publiczności i ich bieżące informowanie. Prowadzenie komunikacji online wymaga systematyczności, dlatego przygotuj sobie plan dystrybucji treści, żeby wiedzieć kiedy i jakie treści mają trafiać do mediów.
  7. Analiza i ocena działań
    Dobra strategia ma swój początek i koniec. Kultura często rozpięta jest w cykle życia projektów i kalendarze sezonów artystycznych. To dobre i naturalne ramy dla strategii. Zakończenie to moment na analizę danych i ocenę osiągnięcia celów.